Pomoc Psychologiczno-Pedagogiczna
Logopedia
Organizacja zajęć logopedycznych w roku szkolnym 2025/2026
3ROCZNY PLAN PRACY LOGOPEDY
Rok Szkolny
2025/2026
Przedszkole Samorządowe nr 1
w Pruchniku
PLAN PRACY OPRACOWANY ZGODNIE Z:
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach.
- Zajęcia logopedyczne organizuje się dla uczniów z deficytami kompetencji i zaburzeniami sprawności językowych. Liczba uczestników zajęć nie może przekraczać 4.
- Godzina zajęć, o których mowa trwa 45 minut. Dopuszcza się prowadzenie zajęć czasie dłuższym lub krótszym niż 45 minut, z zachowaniem ustalonego dla ucznia łącznego tygodniowego czasu tych zajęć, jeżeli jest to uzasadnione potrzebami ucznia.
- Do zadań logopedy w przedszkolu, szkole i placówce należy w szczególności:
- Diagnozowanie logopedyczne, w tym prowadzenie badań przesiewowych w celu ustalenia stanu mowy oraz poziomu rozwoju językowego uczniów;
- Prowadzenie zajęć logopedycznych dla uczniów oraz porad i konsultacji dla rodziców i nauczycieli w zakresie stymulacji rozwoju mowy uczniów i eliminowaniu jej zaburzeń;
- Podejmowanie działań profilaktycznych zapobiegających powstawaniu zaburzeń komunikacji językowej we współpracy z rodzicami uczniów;
- Wspieranie nauczycieli, wychowawców grup wychowawczych i innych specjalistów w:
- Rozpoznawaniu indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych uczniów w celu określenia mocnych stron, predyspozycji, zainteresowań i uzdolnień uczniów oraz przyczyn niepowodzeń edukacyjnych lub trudności w funkcjonowaniu uczniów, w tym barier i ograniczeń utrudniających funkcjonowanie ucznia i jego uczestnictwo w życiu przedszkola, szkoły, placówki;
- Udzielaniu pomocy psychologiczno-pedagogicznej.
DZIAŁALNOŚĆ DIAGNOSTYCZNA:
- Przeprowadzenie przesiewowych badań logopedycznych w starszych grupach przedszkolnych w celu ustalenia mowy uczniów (po uzyskaniu pisemnej zgody rodziców).
- Zakwalifikowanie dzieci z trudnościami artykulacyjnymi na terapię logopedyczną.
- Przeprowadzenie badań przesiewowych dla dzieci, które posiadają terapię logopedyczną w zaleceniach opinii lub orzeczenia z poradni.
- Przeprowadzenie badań przesiewowych, dla dzieci potrzebujących wsparcia logopedycznego w młodszych grupach po konsultacjach z wychowawcami.
TERAPIA LOGOPEDYCZNA:
- Ustalenie odpowiedniego rodzaju terapii w celu osiągnięcia zamierzonych efektów terapii.
- Indywidualna lub grupowa praca z uczniem w zależności od rodzaju zaburzenia mowy/wymowy.
- Prowadzenie ćwiczeń kształtujących prawidłową wymowę – ćwiczenia oddechowe, usprawniające funkcjonowanie narządów artykulacyjnych, ćwiczenia artykulacyjne oraz emisyjno-fonacyjne.
- Prowadzenie ćwiczeń z zakresu rozwoju percepcji słuchowej, wzrokowej i ruchowej.
- Prowadzenie ćwiczeń mających na celu rozwój i doskonalenie słuchu fonematycznego.
PROFILAKTYKA W PRZEDSZKOLU:
- Zapobieganie powstawaniu wad wymowy i czuwanie nad prawidłowym rozwojem mowy.
- Stymulowanie procesu nabywania kompetencji językowych.
- Doskonalenie umiejętności komunikowania się z otoczeniem.
- Stymulacja rozwoju językowego z uwzględnieniem następujących aspektów mowy: wymowa, słownictwo i strona gramatyczna.
METODY PRACY LOGOPEDY:
- Usprawnianie aparatu mowy – ćwiczenia oddechowe, warg, języka i podniebienia miękkiego.
- Ćwiczenia słuchowe i fonematyczne – gry dźwiękonaśladowcze, rymowanki, wierszyki, piosenki.
- Ćwiczenia artykulacyjne – praca z lustrem, powtarzanie głosek, sylab, wyrazów i zdań.
- Metody integrujące ruch i mowę – multisensoryczne zabawy, ćwiczenia rytmiczne, paluszkowe i ruchowe.
- Praca indywidualna i grupowa – zajęcia indywidualne dla dzieci z trudnościami, zabawy grupowe utrwalające wymowę.
- Współpraca z rodzicami – pokazywanie ćwiczeń do domu, konsultacje, informowanie o postępach.
- Integracja z codziennymi zajęciami przedszkolnymi – włączanie elementów logopedycznych w zabawy dydaktyczne.
FORMY PRACY LOGOPEDY:
- Zajęcia indywidualne.
- Zajęcia grupowe.
- Konsultacje dla nauczycieli i rodziców – według potrzeb.
- Obserwacja dziecka w czasie codziennych zajęć i zabaw.
CELE PRACY LOGOPEDYCZNEJ:
- Wszechstronne wspieranie rozwoju mowy.
- Poprawienie jakości funkcji językowej, oddechowej, fonacyjnej, podnoszenie poziomu sprawności językowej.
- Wzbogacanie zasobu słownictwa czynnego i biernego.
- Wykrywanie i usuwanie wad wymowy.
- Kształtowanie prawidłowej mowy poprzez korygowanie zaburzeń w zakresie strony fonetycznej, leksykalnej, gramatycznej.
- Stymulowanie rozwoju mowy, w celu przeciwdziałania opóźnionemu rozwojowi mowy.
- Doskonalenie mowy już ukształtowanej.
- Usprawnianie motoryki narządów artykulacyjnych.
- Wdrażanie do praktycznego wykorzystania nawyków poprawnej artykulacji przyswojonej w toku ćwiczeń logopedycznych.
- Wypracowanie alternatywnych zachowań komunikacyjnych.
- Usuwanie zakłóceń procesu porozumiewania się.
- Prowadzenie działań profilaktycznych, zapobiegających rozwojowi zaburzeń komunikacyjnych.
- Stymulowanie mechanizmów poznawczych odpowiedzialnych za odbiór i nadawanie mowy.
- Współpraca z rodzicami podopiecznych i wychowawcami w celu optymalizacji procesu terapeutycznego.
ETAPY TERAPII LOGOPEDYCZNEJ:
Etap terapii
Rodzaje ćwiczeń
Zamierzone cele terapeutyczne
Ćwiczenia przygotowujące
artykulatory do wywołania zaburzonych głosek.
Techniki oddechowe
- Dziecko prawidłowo gospodaruje oddechem
- Dziecko oddycha torem brzusznym.
- Dziecko różnicuje fazy oddychania (wdech, wydech).
- Dziecko potrafi wydłużyć fazę wydechową.
- Dziecko umie ekonomicznie zużywać powietrze podczas artykulacji.
- Dziecko zna metody wyciszające oddech i potrafi je zastosować.
Ćwiczenia narządów artykulacyjnych: języka, warg, podniebienia miękkiego, żuchwy
- Dziecko sprawnie wykonuje ćwiczenia języka, warg, podniebienia, pierścienia zwierającego, żuchwy.
- Dziecko izoluje ruchy warg, języka od ruchów żuchwy.
- Dziecko świadomie kieruje ruchami narządów artykulacyjnych.
- Dziecko pracuje nad uwrażliwieniem miejsc i ruchów w jamie ustnej.
- Dziecko prezentuje normatywny sposób połykania.
- Dziecko czuje własne narządy artykulacyjne.
Ćwiczenia emisyjno - głosowe
- Dziecko prawidłowo operuje natężeniem i wysokością głosu.
- Dziecko prawidłowo rezonuje określoną długość dźwięku.
- Dziecko mówi z odpowiednią intonacją.
- Dziecko właściwie modeluje głos.
- Dziecko mówi z poprawną dykcją.
- Dziecko zna metody dbania o głos.
Ćwiczenia właściwe z zakresu korekcji wad wymowy
Wywołanie normatywnie brzmiącej głoski w izolacji
- Dziecko różnicuje głoski o podobnym brzmieniu
- Dziecko rozpoznaje głoskę w nagłosie, śródgłosie, wygłosie wyrazów
- Dziecko potrafi prawidłowo ułożyć narządy artykulacyjne do wymowy głoski
- Dziecko prawidłowo artykułuje głoskę w izolacji
Utrwalenie głoski na materiale językowym w logotomach, wyrazach , zdaniach
- Dziecko prawidłowo realizuje głoskę w logotomach, wyrazach (w nagłosie, śródgłosie, wygłosie).
- Dziecko prawidłowo artykułuje sylaby , wyrazy, zdania z utrwalaną głoską.
- Dziecko potrafi dokładać i prawidłowo artykułować sylaby z głoską.
Ćwiczenia utrwalające wywołaną głoskę
- Dziecko normatywnie realizuje głoskę w wierszykach, piosenkach, wyliczankach, rytmiczankach, powiedzeniach
Automatyzacja poprawnej wymowy w mowie spontanicznej
- Dziecko realizuje głoskę w mowie spontanicznej.
- Dziecko potrafi opowiadać o zaprezentowanych ilustracjach i historyjkach obrazkowych, zawierających wyrazy z ćwiczoną głoską.
- Dziecko prawidłowo stosuję głoskę w rozmowach kierowanych.
- Dziecko potrafi odróżnić wymowę głoski prawidłową od nieprawidłowej i potrafi się skontrolować.
Ćwiczenia wspomagające terapię logopedyczną
Ćwiczenia ortofoniczne
- Dziecko potrafi naśladować dźwięki otaczającego świata .
- Dziecko naśladuje głosem czynności fizjologiczne organizmu (chuchanie, dmuchanie).
- Dziecko naśladuje głosem dźwięki otoczenia.
Ćwiczenia stymulujące rozwój słuchu fonematycznego
- Dziecko różnicuje i identyfikuje dźwięki mowy ludzkiej.
- Dziecko dokonuje analizy i syntezy wyrazów.
- Dziecko różnicuje głoski, sylaby opozycyjne i wyrazy zbliżone znaczeniowo, różniące się tylko jedną głoską.
- Dziecko jest świadome różnic między sylabami, wyrazami.
Ćwiczenia i zabawy z muzyką - logorytmika
- Dziecko prawidłowo wystukuje podany rytm.
- Dziecko mówi rytmicznie wyrazy i zdania.
- Dziecko realizuje ruchowo rytmu muzyczne.
- Dziecko rytmizuje wypowiedź.
- Dziecko potrafi rozróżniać dźwięki wysokie i niskie, długie i krótkie.
- Dziecko potrafi rytmicznie się ruszać i inscenizować swoim ciałem melodię.
Kształtowanie twórczej aktywności słownej
- Dziecko opowiada własnymi słowami krótki tekst.
- Dziecko układa rymy, rymowanki, wierszyki.
- Dziecko tworzy swobodne teksty.
- Dziecko posługuje się poprawną polszczyzną.
Ćwiczenia z zakresu integracji sensorycznej
- Dziecko potrafi rozróżniać różne struktury materiału.
- Dziecko bierze udział w ćwiczeniach stymulujących czucie głębokie.
- Dziecko prawidłowo wykonuje ćwiczenia równoważne.
- Dziecko zna metody wyciszenia się sensorycznego.
Ćwiczenia z zakresu małej i dużej motoryki
- Dziecko prawidłowo trzyma narzędzie pisarskie.
- Dziecko trzyma się w konturach rysunku.
- Dziecko sprawnie wycina.
- Dziecko poprawnie wykonuje ćwiczenia ruchowe.
- Dziecko potrafi odnaleźć się w przestrzeni.
- Dziecko potrafi odnaleźć się w schemacie ciała.
- Dziecko sprawnie rysuje i koloruje.
Ćwiczenia i zabawy stymulujące ogólny rozwój dziecka
- Dziecko wzbogaca swój słownik czynny i bierny.
- Dziecko zapamiętuje podane proste wierszyki, rytmiczanki, zabawy paluszkowe, zagadki, zdania, przysłowia.
- Dziecko prawidłowo wykonuje ćwiczenia na koordynację wzrokowo – ruchową, rozwijające pamięć, myślenie i orientację przestrzenną.
- Dziecko sprawnie składa obrazek z części.
- Dziecko dobrze radzi sobie w ćwiczeniach kategoryzacji tematycznej.
- Dziecko potrafi identyfikować źródło dźwięku.
- Dziecko potrafi odtworzyć zapamiętany układ obrazków.
EWALUACJA:
Nadrzędnym celem terapii logopedycznej jest wykrywanie i usuwanie zaburzeń mowy. Miernikiem oceny pracy logopedycznej jest osiągnięcie następujących efektów:
- Skorygowanie zaburzeń wymowy (dziecko potrafi prawidłowo wymawiać zaburzone głoski w izolacji, wyrazach, zdaniach mowie kontrolowanej oraz mowie spontanicznej).
- Poprawa sprawności narządów artykulacyjnych (funkcji prymarnych).
- Wzrost czynnego i biernego słownika dziecka (dziecko operuje coraz bogatszym słownikiem).
- Prawidłowe stosowanie form gramatycznych, fleksyjnych i gramatycznych.
- Usprawnienie techniki czytania i pisania.
- Prawidłowy rozwój emocjonalno-społeczny (dziecko chętnie wypowiada się, aktywnie uczestniczy w życiu grupy przedszkolnej).
Efektywność ćwiczeń możliwa jest tylko przez wielokrotne powtarzanie. Postęp terapii zależy od indywidualnych możliwości i predyspozycji psychofizycznych dziecka oraz systematyczności wykonywanych ćwiczeń, a także współpracy z rodzicami, wychowawcami, nauczycielami.
OGÓLNY PLAN TERAPII LOGOPEDYCZNEJ:
- Prace organizacyjne – przygotowanie gabinetu do podjęcia terapii logopedycznej, zgromadzenie pomocy dydaktycznych.
- Przesiewowe badania logopedyczne – rozdanie zgód na badania, zebranie, wykonanie badań, wykonanie badan przesiewowych w grupach.
- Prowadzenie zajęć logopedycznych grupowych oraz indywidualnych w zależności od aktualnych potrzeb oraz informacji z opinii i orzeczeń z Poradni PP.
- Współpraca z wychowawcami, psychologiem przedszkolnym, pedagogiem specjalnym, nauczycielem wspomagającym, instruowanie o sposobie korekcji mowy, pokaz ćwiczeń, informowanie o postępach w terapii, prowadzenie konsultacji.
SZCZEGÓŁOWY PLAN PRACY LGOPEDYCZNEJ
NA ROK SZKOLNY 2025/2026
CZYNNOŚĆ
TERMIN REALIZACJI
Poinformowanie nauczycieli o zasadach współpracy, celach i specyfice pracy logopedycznej.
Wrzesień
Badania przesiewowe kwestionariuszem obrazkowym dzieci z oddziałów przedszkolnych.
Wrzesień / Październik
Przygotowanie gabinetu oraz zgromadzenie materiałów do prowadzenia działań diagnostycznych i terapeutycznych.
Wrzesień
Opisanie diagnoz logopedycznych badanych dzieci, skompletowanie grup terapeutycznych, przekazanie informacji wychowawcom poszczególnych grup, rodzicom.
Wrzesień / Październik
Przekazanie dyrekcji sprawozdania z badań przesiewowych oraz listy dzieci zakwalifikowanych na stałą terapię logopedyczną.
Październik
Przekazanie rodzicom informacji na temat organizacji zajęć oraz możliwości konsultacji.
Październik
Prowadzenie badań logopedycznych uzupełniających wśród dzieci zakwalifikowanych na terapię. Prowadzenie badań logopedycznych na prośbę wychowawców oraz rodziców.
Październik / Listopad
Prowadzenie wywiadów logopedycznych z rodzicami.
W zależności od aktualnych potrzeb
Prowadzenie konsultacji z wychowawcami grup wychowawczych o postępach w terapii logopedycznej dzieci uczestniczących w terapii.
W zależności od aktualnych potrzeb
Przeprowadzenie warsztatów, lekcji pokazowych, pogadanek dla rodziców na temat profilaktyki logopedycznej.
W zależności od aktualnych potrzeb
Współpraca z rodzicami w zakresie kształtowania u dzieci prawidłowych nawyków wspierających rozwój mowy.
W zależności od aktualnych potrzeb
Kierowanie dzieci na konsultacje i badania do innych specjalistów (laryngolog, ortodonta, psycholog etc.), a także kierowanie dzieci do poradni psychologiczno-pedagogicznej w przypadku podejrzenia złożonych trudności rozwojowych (przy współpracy z wychowawcą, dyrekcją oraz rodzicami)
W zależności od aktualnych potrzeb
Udzielanie wychowawcom wskazówek dotyczących wspierania realizacji terapii logopedycznej.
Cały rok
Prowadzenie w grupach przedszkolnych krótkich zajęć o charakterze profilaktycznym.
I semestr i II semestr
Monitorowanie postępów dzieci, u których prowadzone były konsultacje oraz przekazanie zaleceń do dalszej pracy terapeutycznej.
W zależności od aktualnych potrzeb
Przekazanie Radzie Pedagogicznej sprawozdania z pracy za I semestr roku szkolnego.
Styczeń / Luty
Diagnoza śródroczna dzieci uczęszczających na terapię. Ponowne skompletowanie grup z ewentualnymi zmianami dzieci, u których zauważono poprawę i terapia została zakończona.
Luty
Przygotowanie cyklicznych informacji z zakresu profilaktyki logopedycznej oraz rozwoju mowy dla nauczycieli oraz rodziców na stronie internetowej przedszkola.
Cały rok
Prowadzenie starań o doposażenie gabinetu logopedycznego w stosowne pomoce dydaktyczne i sprzęt wspomagający terapię.
Cały rok
Przeprowadzenie konkursów logopedycznych.
W czasie roku szkolnego
Podsumowanie skuteczności terapii w danym roku szkolnym poprzez weryfikację listy dzieci zakwalifikowanych na terapię logopedyczną.
Czerwiec
Przekazanie Radzie Pedagogicznej sprawozdania z zajęć logopedycznych za II semestr roku szkolnego.
Czerwiec
